Home » Doen » Stadswandeling Haarlem
Doen

Stadswandeling Haarlem

stadswandeling, haarlem
Haarlem staat te boek als de vijfde monumentenstad van Nederland. Imposante gebouwen, hofjes, kerken en musea liggen aan en rond de Grote Markt, een van de bekendste pleinen van Nederland. Maar Haarlem biedt meer: samen met jongere architectuur vormen de oude gebouwen een fraai geheel van oud en nieuw. Nu eens als gebouwen naast elkaar, dan weer vervlochten in één enkel pand. Deze wandeling leidt langs een aantal architectonische hoogtepunten.

De afstand is 6 km en start bij het Centraal Station op het Kennemerplein.

  1. Het eerste station in Haarlem werd in 1839 geopend. Het huidige stationsgebouw staat er sinds 1908. Haarlem is het enige Nederlandse station in art-nouveaustijl. Het is gebouwd tussen 1906 en 1908 door architect Dirk Margadant en verving het eerdere stationsgebouw uit 1843. Bij de ingang ziet u links en rechts een bakstenen gebouw, met daartussen een stalen overkapping. Torens van verschillende hoogte, een halfrond venster in glas in lood en reliëfs zijn opvallende elementen. Ook binnen zijn de details een lust voor het oog: de gebouwen op het zogenaamde ‘eilandperron’ zijn getooid met houtsnijwerk, tegeltableaus en witte verglaasde stenen met blauwe banden. Zelfs een toiletgang geschiedt in stijl met authentiek glas in lood en tegeltjes met versieringen in blauw en groen.
  2. In het zeven bouwlagen tellende voormalige Vroom & Dreesmanpand uit 1933 zijn de invloeden van de Amsterdamse school nog licht aanwezig. Banen van geel baksteen en natuursteen wisselen elkaar af en accentueren het horizontale karakter van het gebouw.
  3. Schoolvoorbeeld van een harmonieuze band tussen jong en oud is de stadsschouwburg van Haarlem. Aan de voorkant ziet u het gerenoveerde rijksmonument uit 1918, ontworpen door J.A.G. van der Steur. Aan de achterzijde verrees een modern-barokke toren van baksteen, glasplaten en keramiek. Architect Erick van Egeraat en kunstenares Babs Haenen werkten er samen aan. Naarmate je hoger kijkt, maakt het metselwerk meer en meer plaats voor glas en blauwgroen porselein. De toren gaat als het ware over in de lucht.
  4. In het voormalige Oudemannenhuis uit de 17e eeuw is het Frans Hals Museum gevestigd. Aan de voorzijde van het gebouw zie je de Hollandse trapgevels die kenmerkend zijn voor deze tijd. Aan de binnenzijde bevindt zich een binnentuin in 17e-eeuwse stijl. Het museum toont een indrukwekkende collectie Haarlemse schilderkunst uit de Gouden Eeuw, onder andere portretten van Frans Hals.
  5. De binnenruimte van het Gerechtsgebouw De Appelaar, de Simon de Vrieshof, is een oase van rust tussen de bruisende straten vol winkelende mensen. Rechts ligt de ramengevel van de kantoren, links een vier verdiepingen tellende, grote glazen wand.
  6. Nog een prachtige symbiose van oud en nieuw: de Appelaar en Concertzaal De Philharmonie zijn met elkaar vergroeid. ‘Zoek het perfecte evenwicht tussen restauratie en nieuwbouw om Haarlem en Noord-Holland te voorzien van een centrum van muzikale uitmuntendheid en landelijke allure,’ luidde de opdracht die de gemeente Haarlem en Stichting Stadsschouwburg & Concertgebouw in 1999 gaven aan architect Frits van Dongen. Een van de meest ambitieuze verbouwingsprojecten van concertzalen in Nederland volgde. De nieuwbouw is om het oorspronkelijke pand uit 1872 heen gebouwd en bekleed met glas waarin de grafische notatie van het muziekstuk ‘Klokken voor Haarlem’ van componist Louis Andriessen staat afgebeeld. U ziet het boven de entree en na de ingang van de hof meteen aan uw linkerhand.
  7. Luttele meters verder duikt De Toneelschuur op, huis en mekka voor de Nederlandse toneel-, dansen filmwereld. Al veertig jaar worden er verrassende voorstellingen en films vertoond. De verschillende functies van het theatercomplex komen terug in afzonderlijke bouwdelen. De foyer op de begane grond is het kloppend hart van het geheel. Een schuine glasgevel verbindt de foyer met de straat. Napraten kan in het ruim opgezette theatercafé.
  8. Het is maar de vraag of de gevangenen zo blij waren met de bouw van de Koepelgevangenis tussen 1899 en 1901. Opzet was om ze goed in de gaten te kunnen houden. Vanuit het midden van het cirkelvormige complex konden de bewakers de rondom gelegen cellen probleemloos overzien. Uitgangspunt was het zogeheten Panopticum (alziend in het Latijn) ontwerp. Overigens is de gevangenis niet meer in gebruik.

Route

Neem vanaf het NSstation Haarlem de uitgang aan de zuidzijde en ga rechtsaf. Eerste straat linksaf, Kruisweg, later Kruisstraat. Einde op splitsing rechtsaf, Krocht. Linksaf, Nieuwe Groenmarkt. Einde weg rechtsaf, Zijlstraat, direct linksaf, Nobelstraat. Einde weg linksaf, Jacobijnestraat. Einde weg rechtsaf, Koningstraat. Bij de Gedempte Gracht oversteken en schuin rechtsaf, Botermarkt. Rechts aanhouden en doorlopen, Barrevoetestraat. Ter hoogte van het Hofje van Loo linksaf, Vlamingstraat in. Einde weg rechtsaf, Drapenierstraat. Eerste linksaf, Gedempte Raamgracht. Tweede weg rechtsaf, Korte Doelstraat en rechtdoor Alexanderstraat. Einde weg linksaf, Oranjekade. Vóór de stadsschouwburg linksaf, Wilsonplein. Wilhelminastraat oversteken en rechtdoor tot na basketbalveldje. Rechtsaf, Gedempte Raamgracht en linksaf, Raamvest, later Gasthuisvest. De drukke winkelstraat Grote Houtstraat passeren. Bij aanwijzer Frans Halsmuseum linksaf, Groot Heiligland. Langs museum. Einde Gedempte Oude Gracht oversteken en rechtdoor, Schagchelstraat. Einde rechtsaf, Anegang. Einde linksaf, Lange Veerstraat. Rd, Lange Begijnestraat. Rd tot Waalse kerk. Rechtsaf en rechts aanhouden door Groene Buurt. Rechtsaf, Bakenessergracht. Linksaf bruggetje over en rechtsaf. Eerste straat linksaf, Vrouwestraat. Einde rechtsaf en direct linksaf Valkestraat tot aan rivier de Binnen Spaarne. Linksaf, Koudenhoorn. Rechtsaf brug over en rechtsaf, Papentorenvest. Einde weg linksaf, Oostvest. Vlak vóór spoorviaduct linksaf, houten trap omhoog, Spaarnoogstraat. Einde weg linksaf, Harmenjansweg, terug over de brug (linkerzijde), oversteken bij stoplicht en rechtsaf, Koudenhorn. Vóór het politiebureau linksaf, Zakstraat. Bij Janstraat rechtsaf en Nieuwe Gracht oversteken. Rechtdoor tot NS-station Haarlem.

Informatie: VVV Haarlem

Bereikbaarheid: parkeren (betaald) bij het station, of zie parkerenindestad.nl

Nieuwsbrief ontvangen?

Blijf op de hoogte van de laatste Upside berichten.


Advertentie

  • Taifun NL 300x250